هرم یادگیری چیست؟
هرمیادگیری مدلیاست برای درک اینکه چطور کودکان سیستمهای حسی، عصبی و مهارتی خود را تقویت میکنند که متعاقب آن دانش و مهارتهای عملی خود را توسعه داده و رفتارهای خود را شکل میدهند.
همهچیز از آنجایی شروع میشود که سیستم عصبی مرکزی، محرکهای حسی را دریافت، سازماندهی و با حرکات هماهنگ کرده و بین عملکردهای فیزیکی و شناختی، تعادل برقرار میکند.
هرگونه اختلال در عملکرد در این پروسه ممکن است توانایی کودک را در یادگیری و تعامل با محیط آسیب بزند.
سطوح هرم یادگیری:
⁃ ابتدا کودک اطلاعات را از طریق حسهای لامسه،حرکت( حس تعادلی و حس عمقی)، بینایی، شنوایی،بویایی و چشایی دریافت میکند که منجر به آگاهی بدنی وی میگردد.
⁃ در مرحله بعد تکامل حسی حرکتی اتفاق میافتد و کودک با محرکات حسی محیط ارتباط برقرار کرده و در نتیجه، برنامه ریزی و سازماندهی حرکتی را شکل میدهد. همچنین در حالتهای نشسته و ایستاده مهارتهای تعادلی و ثبات بدنی(postural) را کسب میکند. سیستم عصبی مرکزی توانایی مهار رفلکسهای اولیه را کسب کرده و تکامل مییابد. این مرحله بهعنوان پلی بین محرکات حسی و رفتارهای حرکتی است.
⁃ در مرحله سوم تکامل درکی-حرکتی اتفاق افتاده و تواناییهای پیچیدهای مثل هماهنگی بین چشم و دست، ادراک بینایی_فضایی، توجه و تمرکز شروع به شکل گیری مینماید. این مهارتها جهت انجام و تکمیل تکالیف روزانه بطور مستقل برای کودک ضروری و حیاتی هستند.
⁃ در نهایت در مرحله آخر توانایی یادگیری آکادمیک و مهارتهای روزمره زندگی شکل میگیرد.
راس هرم جاییست که تاثیر تمام سطوح قبلی
آشکار میگردد:
خواندن، نوشتن، محاسبات و ریاضی
رفتارهای هدفمند روزمره مثل کنترل هیجانات، سازماندهی ذهنی-رفتاری و استقلال.
نکته بسیار مهم: اگر کودکی در مراحل تکامل حسی یا حرکتی دچار مشکلاتی باشد به احتمال زیاد در عملکردهای یادگیری آکادمیک و رفتاری مشکل خواهد داشت.
بنابراین ضروری است در چنین شرایطی سطوح بنیادین تکامل توسط متخصصین کاردرمانی ارزیابی و درمان گردد و پرداختن صرف به آموزش درسی بدون رفع مشکلات فوق بینتیجه خواهد بود.